Bieszczady. Żubry
W Bieszczadach trwa intensywny okres narodzin żubrów. Według szacunków Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Krośnie w tym roku na świat może przyjść ponad 150 cieląt. To jeden z najważniejszych momentów w rocznym cyklu życia bieszczadzkiej populacji tych zwierząt.
Leśnicy podkreślają, że w tym czasie żubrzyce ukrywają się w głębi lasów, gdzie w spokoju rodzą młode i opiekują się nimi w pierwszych tygodniach życia.
Żubrzyce ukrywają się w lasach podczas porodu
Na przełomie wiosny i lata ciężarne samice opuszczają otwarte przestrzenie i przenoszą się do bardziej niedostępnych fragmentów lasu. Tam odbywają się narodziny cieląt, które przez pierwsze dni życia pozostają ukryte i silnie związane z matką.
Pod koniec lata żubry ponownie zaczynają pojawiać się na otwartych terenach, już wraz z kilkutygodniowymi młodymi.
Apel leśników do turystów o ostrożność
Służby leśne apelują do osób przebywających w Bieszczadach o zachowanie szczególnej ostrożności. W przypadku spotkania młodego żubra nie należy się do niego zbliżać, ponieważ w pobliżu zawsze znajduje się matka.
Żubrzyce w okresie opieki nad cielętami mogą reagować agresywnie w sytuacji zagrożenia. Dlatego leśnicy podkreślają, że każdy kontakt z młodym osobnikiem powinien być ograniczony do bezpiecznej odległości.
Struktura stad żubrów w sezonie letnim
W okresie letnim bieszczadzkie żubry funkcjonują w mniejszych grupach rodzinnych. Samice pozostają z cielętami, tworząc stabilne stada matriarchalne. Starsze byki prowadzą samotny tryb życia, natomiast młodsze samce łączą się w grupy kawalerskie.
Taki układ utrzymuje się do sierpnia, kiedy rozpoczyna się okres rui i ponowne zmiany w strukturze stad.
Liczba narodzin i przeżywalność młodych
W Bieszczadach każdego roku rodzi się od 150 do 200 żubrów, jednak nie wszystkie cielęta osiągają wiek dorosły. Szczególnie młode urodzone późnym latem mają mniejsze szanse na przetrwanie zimy ze względu na trudniejsze warunki środowiskowe.
Leśnicy i badacze monitorują sytuację populacji, zwracając uwagę na czynniki wpływające na przeżywalność młodych osobników.
Populacja żubrów w Bieszczadach rośnie
Ostatnia inwentaryzacja przeprowadzona w marcu wykazała, że w polskiej części Bieszczadów żyje obecnie około 880 żubrów. W tej liczbie znajduje się również 147 osobników urodzonych w poprzednim roku.
Stały wzrost populacji wskazuje na skuteczność działań ochronnych prowadzonych od wielu lat przez służby leśne.
Ochrona i monitoring bieszczadzkiej populacji
Opieka nad żubrami w Bieszczadach prowadzona jest od ponad 60 lat. Od 2009 roku monitoring i inwentaryzacja stad realizowane są w ramach systemowego nadzoru nad populacją.
Regularne badania pozwalają oceniać liczebność oraz stan zdrowotny zwierząt, a także reagować na potencjalne zagrożenia.
Problemy związane z przegęszczeniem populacji
Eksperci zwracają uwagę na narastający problem zbyt dużej liczby żubrów w regionie. Przegęszczenie populacji prowadzi do wzrostu szkód w uprawach rolnych i leśnych oraz zwiększa ryzyko rozprzestrzeniania się chorób.
Wśród najczęściej występujących zagrożeń wymienia się gruźlicę oraz telazjozę, które każdego roku dotykają część osobników i mogą prowadzić do ich śmierci. Żubry padają również ofiarą dużych drapieżników.
Historia powrotu żubrów w Bieszczady
Proces odtwarzania populacji żubrów w Bieszczadach rozpoczął się w 1963 roku, kiedy pierwsze osobniki trafiły do zagrody aklimatyzacyjnej w Nadleśnictwie Stuposiany.
W 1964 roku zwierzęta zostały wypuszczone na wolność, tworząc stado założycielskie liczące 17 osobników. Od tego czasu populacja systematycznie się rozwija, stając się jedną z najważniejszych ostoi tego gatunku w Polsce.
